Szczęsny Feliks Dettloff

historyk sztuki
05.10.1878 04.11.1961 Nakle nad Notecią

Biografia

Szczęsny Feliks Dettloff urodził się 5 października 1878 w Nakle nad Notecią i zmarł 4 listopada 1961 w Poznaniu. Był polskim historykiem sztuki, duchownym katolickim, profesorem Uniwersytetu Poznańskiego oraz członkiem PAN.

Uczył się w gimnazjum w Nakle nad Notecią, studiował w seminariach duchownych w Poznaniu i Gnieźnie, a następnie na zagranicznych uczelniach: w Monachium (historia sztuki, archeologia klasyczna i muzykologia, 1910–1913), w Berlinie (historia sztuki) i w Wiedniu (historia sztuki i muzykologia). W Wiedniu obronił w 1914 doktorat na podstawie pracy Der Entwurf von 1488 zum Sebaldusgrab.

W latach 1914–1915 kierował Galerią Muzeum im. Mielżyńskich w Poznaniu. W czasie I wojny światowej współuczestniczył w tworzeniu Uniwersytetu Poznańskiego, Szkoły Zdobniczej i Konserwatorium Muzycznego w Poznaniu. W latach 1915–1918 prowadził wykłady z historii sztuki sakralnej w seminariach duchownych w Poznaniu, Gnieźnie i Monasterze Westfalskim. Od 1918 był kierownikiem Muzeum Wielkopolskiego w Poznaniu. W 1919 został profesorem nadzwyczajnym Uniwersytetu Poznańskiego; wykładał historię sztuki średniowiecznej. W latach 1918–1953 i 1956–1958 kierował Katedrą Historii Sztuki, od 1924 był profesorem zwyczajnym.

Po zajęciu Poznania przez hitlerowców został początkowo zakładnikiem (1939), później był wysiedlony; przebywał w Zakopanem i Nowym Targu, pracował jako urzędnik. W ramach tzw. nauczania wykładał historię sztuki na Uniwersytecie Ziem Zachodnich w Częstochowie (1944–1945). W latach 1953–1956 przebywał na przymusowej emeryturze (było to spowodowane niepochlebnym komentarzem na temat Stalina). Powrócił do pracy na uniwersytecie w 1956, ale z powodu choroby oczu musiał ograniczyć aktywność. Zmarł 4 listopada 1961 w Poznaniu i został pochowany na Cmentarzu Junikowskim.

Był badaczem historii sztuki późnogotyckiej, muzeologiem i ochroną zabytków; jest uznawany za twórcę poznańskiej szkoły historii sztuki. Szczególnie wiele uwagi poświęcił twórczości Wit Stwosza, m.in. dokonując analizy porównawczej jego dorobku na tle sztuki europejskiej; badał związki artystyczne biskupa poznańskiego Uriela Górki z Norymbergą i zabytki śląskiej sztuki średniowiecznej. Zorganizował wystawę wielkopolskiej plastyki gotyckiej, inicjował dużą akcję inwentaryzacyjną zabytków parafii w Wielkopolsce. Organizował Komisję Historii Sztuki Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk; był członkiem zwyczajnym, tytularnym i rzeczywistym PAN, członkiem honorowym Stowarzyszenia Historyków Sztuki. Otrzymał także honorowe obywatelstwo Poznania (1957).

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Uważany za twórcę poznańskiej szkoły historii sztuki.
Publikował prace o Wicie Stoszu, w tym 'Wit Stosz, jego życie i twórczość' (1954) oraz 'Wit Stosz' (1961, 2 tomy).
Zorganizował wystawę wielkopolskiej plastyki gotyckiej i inicjował inwentaryzację zabytków parafii w Wielkopolsce.
Założył Komisję Historii Sztuki Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk oraz był członkiem PAN.
Otrzymał honorowe obywatelstwo Poznania (1957).

Ciekawostki

W 1953 roku po śmierci Stalina, według kronik, zawołał 'natychmiast dwa pączki', co stało się legendarne na uniwersytecie.
Był znany z prowadzenia zajęć ze studentami poza uczelnią, często w kawiarni.
Jest fundatorem i patronem nagrody przyznawanej corocznie przez Stowarzyszenie Historyków Sztuk dla najlepszych prac młodych historyków sztuki.

Udostępnij